مهدی شکیبائی*: ازلحظه ترور رفیق حریری نخست وزیر فقید لبنان (1383) تا آستانه انتخابات پارلمانی 17 خرداد 1388 این کشور، عنصر "پارلمان" همواره نقش برجسته ای در قواعد درگیری های سیاسی (داخلی) و دیپلماتیک خاورمیانه ایفا کرده است.

مهدی شکیبائی: ازلحظه ترور رفیق حریری نخست وزیر فقید لبنان (1383) تا آستانه انتخابات پارلمانی 17 خرداد 1388 این کشور، عنصر "پارلمان" همواره نقش برجسته ای در قواعد درگیری های سیاسی (داخلی) و دیپلماتیک خاورمیانه ایفا کرده است.

با پیروزی یا عدم پیروزی جریان هشت مارس (هواداران محور مقاومت) در انتخابات 17 خرداد و خروج یا عدم جریان موسوم به 14 مارس(هواداران آمریکا) از صحنه تحولات سیاسی لبنان نیز قواعد درگیری های سیاسی - دیپلماتیک در منطقه تغییر خواهد کرد. برخلاف تصور برخی تحلیلگران مبنی براینکه پیروزی جریان 14 مارس به حفظ شرایط موجود برای هواداران سیاست های آمریکا کمک خواهد کرد اما باید گفت آهنگ تند تحولات خاورمیانه به شدت در حال تغییر است و عامل متغیر این تحولات نیز عاملی خارج از دستان هم پیمانان منطقه ای آمریکا است. بنابراین با پیروزی حتی گروه 14 مارس نیز وضعیت به گونه ای که آنها تبلیغ می کنند نخواهد بود. زیرا در صورت پیروزی این جریان قادر به کسب اکثریت قاطع آرا که بتواند دولت یکدست تشکیل دهد، نخواهد بود. حتی جریان هشت مارس نیز قادر به کسب اکثریت مطلق آرا نیست. آنچه قابل تصور است جهش گروه هشت مارس از صندلی های کم به صندلی های بیشتر در انتخابات کنونی است. افزایش کرسی های جریان هشت مارس اما پیام این انتخابات است که حاکی از ضعف جریان 14 مارس دارد.
یقینا خروج جریان موسوم به میانه روها از تاثیرگذاری مطلق در صحنه سیاسی لبنان تاثیر منفی ای بر وزن اردوگاه میانه روهای عرب در معادلات موازنه قوای منطقه خواهد گذاشت. به گونه ای که پیامد ضعف جایگاه هریک از این کشورها به ظهور تغییرات جدید در منطقه منجر می شود. به عنوان مثال قطع به یقین نقش منطقه ای مصر از سقف بازگشایی یا مسدود کردن گذرگاه رفح در غزه تجاوز نخواهد کرد.

علاوه براین به نظر می رسد جریان میانه روی عرب در صدد کاهش ادغام دستورکارهای خود با دستور کار سیاست خارجی آمریکا باشد البته نه به دلیل سیاست سرپیچی و مخالفت با آمریکا بلکه به دلیل سیاست تغییری که اجبارا دولت جدید امریکا در تعامل با تحولات منطقه خاورمیانه در پیش گرفته است.

این وضعیت بی شک جریان موسوم به میانه روی عربی را در برابر چند گزینه قرار می دهد. نخست ممکن است این کشورها را در جنگ زرگری میان حکومت بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسراییل با دولت باراک اوباما در کنار نتانیاهو قرار دهد یا اینکه این دولت ها را به دلایل داخلی وادار به بازگشت به اصول "عربیت" نماید. این البته آغاز سلسله تغییرات ریشه ای در موازنه قوا در خاورمیانه خواهد بود که می تواند سهم جدیدی را برای کشورهایی همچون سوریه ، ایران، لبنان و جریان های اسلامی منطقه تعریف نماید. جریاناتی که از لحظه ترور حریری در جبهه موسوم به محور مخالفان منافع آمریکا (محور مقاومت)هزینه های سنگینی را متحمل شدند و اینک با پایان انتخابات لبنان بطور اتوماتیک در جایگاه اصلی نقش آفرینی در تحولات منطقه خاورمیانه قرار خواهند گرفت. اعلام نتایج انتخابات پارلمانی لبنان به منزله طی صفحه خونین تحولاتی در لبنان و منطقه محسوب می شود که با ترور نخست وزیر فقید لبنان و ایجاد موج احساسی در این کشور علیه جریانات مخالف منافع آمریکا موسوم به 14 مارس آغاز و قرار بود با تغییر نقشه سیاسی و حتی جغرافیایی (تجزیه برخی کشورها) منطقه پایان یابد. نتایج انتخابات هفت ژوئن لبنان هرچه باشد بر پایان حاکمیت چهارساله موج احساسی 14 مارس تاکید می نماید و اعلام می کند که لبنان کشوری نیست که بتوان آن را توسط یک جریان خاص رهبری کرد. پایان این موج در حالی است که نه آمریکا و نه هیچ یک از متحدانش در وضعیت مطلوبی به سر نمی برند. مشروعیت نقش و جایگاه جمهوری اسلامی ایران به عنوان هسته مرکزی جریان مقاومت اینک از سوی آمریکا و متحدانش تثبیت و شناسایی شده است. هرچند که تهران تمامی تحرکات دیپلماتیک و غیر دیپلماتیک بازیگران خارجی تحولات خاورمیانه را با تدبیر رصد می کند.

* سردبیر خبرگزاری قدس (قدسنا)